اموزش داروشناسی : عوارض بتا بلوکر ها ; کارورزان
(Carvedilol is both a beta blocker (β1, β2) and alpha blocker (α1) ، پروپرانولول نیز غیر انتخابی است.هر دو داروی اتنولول و متورال که B1 selective می باشند.داروی انتخابی B2 و B3 در مراحل ازمایش بوده و در بازار وجود ندارند
مهمترین عوارض بتا بلوکر ها شامل :
1- تشدید نارسایی قلب که در درصد کمی از بیماران رخ می دهد مخصوصا در کسانی که نارسایی قلبی پیشرفته داشته باشند.زیرا CO در بیماران قلبی مقداری وابسته به سیستم سمپاتیک است که توسط این داروها بلوک می شود.
2- اثر Negative chronotropic effect : که سبب برادی کاردی می شود .به این دلیل در بیماران sick sinus syndrome تجویز این داروها ممنوع است مگر بیمار pacemaker داشته باشد.
3-Heart block : مخصوصا در بیمارانی با زمینه بلوک قلبی که همزمان Digoxin و Calcium channel blocker نیز مصرف می کنند.
4- B-blocker withdrawal : قطع ناگهانی دارو بدلیل تشدید اثرات سیستم سمپاتیک باعث تشدید انژین ، سکته قلبی ، و مرگ ناگهانی در کسانی که زمینه بیماری کرونر دارند میگردد. در صورت ضرورت به قطع دارو در صورتیکه بیمار بتا بلوکر کوتاه اثر مصرف می کند( مثل پروپرانولول و کارودیلول) می بایست تا یک هفته روزانه وسپس روز در میان دارو مصرف و سپس قطع گردد. در خصوص انواع طولانی اثر مثل متورال باید دوز دارو تا یک هفته نصف و سپس روز در میان نصف و سپس قطع گردد.
5- Bronchospasm : بدلیل بلوک رسپتور B2 .
6- Peripheral artery disease : بدلیل کاهش CO و بلوک رسپتور B2 که در ماهیچه اسکلتی سبب وازودیلاتاسیون در عروق می گردد این عارضه رخ می دهد .نتیجه ان سردی اندام، فقدان نبض ، claudication و سیانوز و نیز پدیده Raynaud رخ می دهد. این عارضه با Non selective ها رخ می دهد.
7-Hypoglycemia : اپی نفرین در گلوکونئوژنز و نیز گلیکوزنولیز نقش مهم دارد ،نیز مانع مصرف گلوکز در بافتهای محیطی شده وهمچنین مانع ازاد شدن انسولین از پانکراس می شود.تمام این مکانیسم ها مانع هیپوگلیسمی می شود .بعلاوه علائم Neuroglycopenia مثل تعریق و و اضطراب وابسته به اپی نفرین است. بنابراین بلوک ان سبب تاخیر در بهبود هیپوگلیسمی ناشی از انسولین می گردد. بعلاوه علائم هیپوگلیسمی را ماسکه می کند.
8- Hyperkalemia : با بلوک کاتکول امین ها ، شیفت پتاسیم به داخل سلول رخ نداده و سبب بالا رفتن پتاسیم به میزان 0/5 میلی اکی والان در دسی لیتر می شو ند.هیپر کالمی شدید نادر است مگر در موارد نارسایی کلیه ، ورزش شدید یا هیپو الدوسترونیزم.
9- Weight gain : در چند ماه اول رخ داده و حدود 1.2 کیلوگرم است.
10- افسردگی ، خستگی و اختلالات جنسی : افسردگی اثبات شده نیست اما خستگی و اختلالات جنسی بسیار کم است.
11- ANA: با مصرف اتنولول که در 10 درصد موارد ANA مثبت می شود اما علائم مفصلی شایع نیست و با قطع ان هر دو خوب می شوند.